KINH ÑAÏI BAÛO TÍCH : PHAÙP HOÄI 45

VOÂ TAÄN HUEÄ BOÀ TAÙT

HT. THÍCH TRÍ QUAÛNG

Trong phaùp hoäi 44, Ñöùc Phaät daïy Tyø kheo thöïc haønh giôùi ñònh tueä vaø ñaït ñeán trí tueä laø ñænh cao nhaát cuûa sa moân. Vaø töø trí tueä coù giôùi haïn cuûa haøng Thanh vaên tieán sang phaùp hoäi naøy ñeå gaëp Voâ Taän Hueä Boà Taùt tieâu bieåu cho ngöôøi coù trí tueä vaø voâ cuøng. Troïng kinh Phaùp Hoa thì coù Voâ Taän YÙ Boà taùt cuõng laø maãu ngöôøi coù trí tueä voâ cuøng. Moãi ngaøy söï vieäc lieân tuïc dieãn bieán khoâng ngöøng, nhöng vôùi hueä nhaõn cuûa Boà taùt Voâ Taän YÙ hay Voâ Taän Hueä, moïi vieäc ñeàu ñöôïc giaûi quyeát toát ñeïp; vì Boà taùt ñaõ coù caùc phöông tieän haønh xöû thích öùng. Hieåu bieát voâ cuøng taän aáy ñöôïc dieãn taû trong kinh Duy Ma laø voâ taän ñaêng. Voâ taän ñaêng hay ngoïn ñeøn trí tueä cuûa Boà taùt khoâng bao giôø taét. Boà taùt truyeàn trao hieåu bieát cho ngöôøi vaø hoï laïi truyeàn tieáp cho ngöôøi khaùc ; cöù nhö vaäy maø ñeøn trí tueä ñöôïc saùng maõi.

Trong phaùp hoäi naøy, Boà taùt Voâ Taän Hueä hoûi ñöùc Phaät veà Boà ñeà taâm. boà ñeà vaø taâm ñeàu voâ aûnh, voâ hình, laøm sao thaáy bieát. Boà ñeà laø trí giaùc khoâng thaáy ñöôïc, sao laïi gheùp vôùi taâm cuõng khoâng ai bieát laø gì ?

Chuùng ta khoâng thaáy taâm, nhöng thaáy ñöôïc caùi boùng cuûa taâm goïi laø 8 thöùc taâm vöông. Töø 8 thöùc chuyeån thaønh 4 trí, goïi laø boà ñeà taâm.

Phaät daïy raèng tröôùc khi tu, trong khi tu vaø sau khi tu, taâm cuûa chuùng ta cuõng laø moät. Nhöng tröôùc khi tu, taâm chuùng ta duyeân vôùi phieàn naõo, töùc voâ minh duyeân khôûi.

Thaät vaäy, taâm chuùng ta qua maøng loïc voâ minh sanh ra voïng thöùc, bieán taát caû thaønh toäi loãi, sai traùi, buoàn phieàn, khoå ñau. Nhö vaäy taâm voâ minh laø taâm chuùng sanh.

Khi xuaát gia, chuùng ta laáy taâm keát hôïp vôùi phaùp Phaät, goïi laø taâm phaùp, hay bieán taâm thaønh phaùp. Nghóa laø ngöôøi thöïc tu phaûi suy nghó vaø giaûi quyeát moïi vieäc theo phaùp Phaät. Nghó vaø laøm nhö ngöôøi theá gian vaãn laø taâm theá gian, thì thaân tuy xuaát gia, nhöng taâm vaãn chöa vaøo ñaïo, vaãn ñaày phieàn naõo.

Maëc aùo giaûi thoaùt, taát yeáu taâm phaûi duyeân vôùi phaùp Phaät. Tuy nhieân, caàn yù thöùc raèng phaùp naøy laø phaùp phöông tieän. Vì vaäy, neáu chuùng ta hoïc phaùp vaø bò vöôùng maéc vôùi phaùp thì chaúng khaùc gì töø boû caùi khoå cuûa theá gian ñeå laõnh laáy caùi khoå cuûa xuaát theá gian.

Neáu coù taàm nhìn vaø giaûi quyeát theo Phaät, thì ta tu trong chaùnh phaùp ñöôïc. Thí duï, Phaät daïy raèng tham lam, boûn xeûn daãn ñeán ngheøo cuøng vaø ñoaï ngaï quyû. Chuùng ta vaâng lôøi Phaät daïy, ñeå taâm ñeán phaùp naøy vaø noã löïc thöïc haønh, ñöông nhieân phaûi caét boû ham muoán. Vì caøng ham, caùi ta muoán khoâng ñeán, maø cöù gaëp vieäc ngöôïc laïi. Taâm chuùng ta môû roäng, boá thí, giuùp ñôõ, seõ giaøu sang cho ñeán höôûng phöôùc baùo nhôn thieân. Theo kinh nghieäm rieâng toâi, thöïc haønh phaùp Phaät daïy nhö boá thí, trì giôùi, nhaãn nhuïc, tinh taán…, chaáp nhaän ta thua thieät. Nhöng thöïc teá, ta chaúng thua ai, chaúng thieät caùi gì. Keát quaû chaân thaät aáy chính laø phaùp cuûa Phaät.

Tu haønh phaûi nghó ñeán phaùp, ñeán Taêng ñoaøn, xaõ hoäi. Coøn lo nghó xaây caát chuøa rieâng cho mình laø ngöôøi ích kyû ñang ñi treân con ñöôøng cuûa ma, nhaát ñònh seõ ñoïa, seõ ngheøo khoå. Theo Phaät, ta qua cöûa phaùp, laáy phaùp hoùa giaûi tuùc nghieäp, taïo thieän nghieäp. Ñoái vôùi toâi, heát loøng lo vieäc chung, ta khoâng thieät thoøi gì, vieäc rieâng cuûa ta seõ coù Phaät lo, chö Thieân giuùp.

Ñem taâm ta ñöa vaøo phaùp Nhö Lai, bieán thaønh taâm phaùp. Töø ñoù, taâm khoâng coøn laø TA. Ta laø Thích töû, möôïn doøng hoï Thích laøm taâm, laøm leõ soáng. Con nhaø hoï Thích Ca phaûi soáng trong phaùp cuûa Thích Ca. Coøn möôïn danh Phaät, soáng vôùi ma laø ñoäi loát, tröôùc sau gì cuõng thaønh ma.

Chuùng ta nöông chaùnh phaùp Phaät tu laâu ngaøy, taát caû phieàn naõo aùc theá gian tan maát trong taâm trí vaø taâm trôû thaønh vaéng laëng, nieàm tin ñöôïc khaúng ñònh. Ñoù laø taâm phaùp.

Sau khi tin vaø soáng vôùi phaùp chuùng ta sang giai ñoaïn hai, soáng vôùi caùi chöùng ñaéc cuûa ta. Ñoù laø trí giaùc cuûa ta hay boà ñeà. Tu trong chaùnh phaùp, Phaät khaúng ñònh ta laø con hoï Thích. Nhöng khi thaønh phaät, thì ta thoï kyù Boà ñeà taâm cho ta hay boà ñeà thoï kyù laø nghóa nhö vaäy.

Muoán coù Boà ñeà taâm, ban ñaàu phaûi laáy phaùp töù Thaùnh ñeá cuûa Phaät Thích Ca laøm leõ soáng. Treân böôùc ñöôøng tu, ñoaïn tröø ñöôïc moät phaàn phieàn naõo, thì trí giaùc theo ñoù phaùt sanh ñöôïc moät phaàn; nghóa laø boà ñeà taâm cuûa chuùng ta ñaõ taêng tröôûng.

Phaät daïy raèng Boà ñeà taâm phaùt xuaát töø nieàm tin cuûa chuùng ta. Tu maø khoâng tin Phaät, khoâng tin lôøi daïy cuûa Phaät, chaéc chaén khoâng theå ñaït ñeán quaû vò Phaät, nieàm tin laø meï sanh ra caùc phaùp laønh vaø sanh Boà ñeà taâm. Chuùng ta chöa coù boà ñeà taâm phaûi möôïn boà ñeà phaùp cuûa Phaät ñeå trang nghieâm; khoâng daùm suy nghó theo theá gian. Traûi qua thôøi gian daøi tu haønh, phieàn naõo rôi ruïng thì Thaùnh taøi hieän ra. Nghóa laø caùi chuùng ta khoâng caàn, khoâng caàu xin, khoâng nghó ñeán, seõ tôùi. Vieäc toát töï ñoäng tôùi, chuùng ta khoâng tìm. Ñoù laø trieäu chöùng ñi vaøo sô ñòa Boà taùt. Vaø ta duøng taøi saûn naøy phaân phaùt cho chuùng sanh theo taâm töø bi cuûa ta. Boá thí cuûa Boà taùt laø nhö vaäy, khoâng phaûi chia seû phaàn ít oûi cuûa ta cho ngöôøi hay ñem tieàn cuûa ngöôøi ñeå cho ngöôøi khaùc.

Ñöùc Phaät khaúng ñònh raèng soáng vôùi phaùp laâu ngaøy, Thaùnh taøi ñeán, töùc boà ñeà taâm chuùng ta böøng saùng, thaáy cuûa baùu hay bieát caùch tìm ra, laøm ra cuûa caûi cho ngöôøi. Laøm ñöôïc nhö vaäy môùi coù theå tuï nghóa, laøm Chuyeån luaân Thaùnh vöông haønh Boà taùt ñaïo.

Nhöõng nöôùc coù moû vaøng, nhöng ngheøo vì thieáu ngöôøi coù trí tueä, khoâng theå khai thaùc; hay thieáu taøi laõnh ñaïo, quaûn lyù neân bò thaát thoaùt cuûa caûi. Chuyeån luaân Thaùnh vöông quaûn lyù toát con ngöôøi vaø taøi nguyeân, vì thaáy ñöôïc taøi naêng cuûa ngöôøi, khai thaùc ñöôïc cuûa baùu trong loøng ñaát, laøm cho ñaát nöôùc phaùt trieån giaøu coù. Ngöôøi daân töï laõnh ñaïo vaø trí khoân cuûa oâng maø cuoäc soáng cuûa hoï ñöôïc aám no, haïnh phuùc. Ñoù laø boá thí ñuùng nghóa theo Phaät daïy Boà taùt ñaõ ñaït ñöôïc giôùi ñònh hueä.

Tieán sang Boà taùt nhò ñiaï truï Thieàn ñònh thaáy toaøn hoa sen, nghóa laø ñöùc haïnh cuûa Boà taùt cao caû, taùc ñoäng cho ngöôøi xung quanh cuõng trong saïch theo. Ñöùc haïnh vaø taøi naêng khoâng coù thì ngöôøi thöøa söùc löøa doái ta, khoâng theå haønh Boà taùt ñaïo.

Toùm laïi , cuoäc ñôøi muoân hình vaïn traïng, coù ñuû phaûi traùi, toát xaáu. Chuùng ta loùng nghe, tìm ñöôïc giaûi phaùp toái öu cho moïi vaán ñeà. Ñoù laø boà ñeà taâm theå hieän trong cuoäc soáng.Vì vaäy, tuy boà ñeà taâm voâ aûnh, voâ hình, nhöng ta vaãn bieát ñöôïc noù baèng caùch nhìn vaøo keát quaû cuûa coâng vieäc, cuõng nhö ta khoâng thaáy ñöôïc caùi taøi, nhöng vieäc thaønh coâng toát laø theå hieän caùi taøi cuûa ngöôøi.

Boà ñeà taâm khoâng coù hình töôùng, nhöng neáu taâm coäng vôùi boà ñeà thì seõ hieän höõu hình aûnh cuûa Phaät, thaùnh hieàn, Boà taùt, töùc nhöõng ngöôøi coù tri thöùc vaø ñaïo ñöùc, soáng coù yù nghóa, mang an vui cho ngöôøi. Neáu taâm coäng vôùi voâ minh thì seõ thaønh chuùng sanh sai laàm, toäi loãi, khoå ñau, soáng taùc haïi cho ngöôøi khaùc.

(Tuaàn baùo Giaùc Ngoä soá 44/2000)


bullets08.gif - 0.2 KTrang MUÏC LUÏC
bullets08.gif - 0.2 KTrang chính